یکی از دلایل مخالفت طلحه و زبیر با امام علی این بود که خواستار سهم بیشتری از بیت المال و مقام بودند و آن به دلیل اینکه در جنگ ها و غزوه های بیشتری شرکت داشتند اما امام این کار را نکرد آیا سهمیه هایی که در کنکور و ادارات و پولهایی که بعضی از جانبازان از ادارات می گیرند و یا سهمیه هایی که بعضی از اینها دارند غیر از آنهایی که توان کار کردن ندارند و وظیفه حکومت است که به آنها برسد با موازین اسلام و امام علی (ع) سازگار است.
مسلما" تشکیل چنین بنیادهایی و قراردادن سهمیه برای این عزیزان یکی از وظایف و افتخارات حکومت اسلامی می باشد که جمهوری اسلامی ایران نیز تا حدودی توانسته است این وظیفه را انجام دهد و مسؤولین نظام از امام گرفته تا مقام معظم رهبری و ریاست محترم جمهور و... همه بر انجام این وظیفه و رسیدگی به مشکلات این عزیزان تأکید و به آن مباهات ورزیده اند و دلائل متعددی نیز پشتوانه این اقدامات می باشد که مهمترین آنها عبارتند از:
1- اجرای عدل و قسط که یکی از مهمترین وظایف حکومت اسلامی در جامعه می باشد اقتضا می کند که به هر فردی از افراد جامعه براساس میزان خدمات و اقداماتی که برای جامعه انجام می دهد، توجه شده و حق متناسب خود را دریافت نماید. بر این اساس رزمندگان سلحشوری که جان بر کف نهاده و با ایثار و فداکاری خود امنیت ملی ، تمامیت ارضی ، منافع ملی کشور را از هجوم بیگانگان به قیمت جان خود یا قسمتی از اعضای بدن خود یا از دست دادن بهترین سال های خود در زندان های دشمن ، تأمین نموده اند براساس عدل و انصاف حکومت اسلامی باید متولی امور زندگانی آنها و جبران خسارت های وارده باشد. چنانچه حضرت علی (ع) در فرمان خود به مالک اشتر می نویسد:((هرگاه کسی از سپاه تو به درجه شهادت رسید و یا شخصی از دشمنانت در اثر قتل و جرح به گرفتاری شدید مبتلا گردید در این صورت همانند وصی دلسوز و مورد اعتماد کارهای خانواده آنان رااداره کن تا اثر فقدانش در میان اهل بیت او ظاهر نگردد))، (بحارالانوار، ج 77، ص 251).
حضرت این مسأله را یک حرکت حکومتی و عمومی تلقی می نماید و این مسأله علاوه بر جنبه اقتصادی شامل سایر امور عاطفی ، تربیتی ، آینده کاری می شود. همچنین در پیمان صلح امام حسن آمده است :((معاویه مؤظف است همواره از خراج مبلغ یک میلیون درهم تسلیم امام حسن (ع) نماید تا میان بازماندگان شهدای جنگ جمل و صفین که در رکاب علی (ع) کشته شده اند تقسیم شود)). بنا بر مطالبی که گفته شد هرگونه کوتاهی در رسیدگی به امور این عزیزان ظلم به حقوق مسلم آنان بوده و منافی عدل و قسط می باشد چگونه می توان کسانی را که در راه تأمین امنیت و آسایش دیگران و حفظ کیان اسلامی بهترین شخص خود را که از همه لحاظ تأمین کننده زندگی آنها بوده از دست داده اند یا معلول و مجروح شده اند یا بهترین سال های عمر خود را در زندان های دشمن یا در جبهه ها از دست داده اند و گرفتار عقب ماندگی اقتصادی ، تحصیلاتی و... شده اند را با افرادی مرفه که در پشت جبهه ها در سایه امنیت و آرامش ناشی از فداکاری این عزیزان به زندگی خود پرداخته و از همه مواهب دولت اسلامی برخوردار شده اند را مساوی دانست . آیا این عین ظلم و بی عدالتی نیست ؟.
2- مسأله دیگری که حائز اهمیت می باشد تغییر اوضاع و شرایط اجتماعی ، فرهنگی ، اقتصادی ، امنیتی و... می باشد. براساس قوانین حاکم در آن زمان غنایم حاصل از جنگ ها اعم از سلاح ، زیورآلات و... بین رزمندگان توزیع می شد و کسانی که در جنگ حاضر نبودند بهره ای نیز نداشتند به عنوان نمونه، ابن ابی الحدید از ابوالاسود دئلی روایت می کند که پس از پیروزی امام علی (ع) در جنگ جمل آن حضرت وارد بیت المال بصره شدند و تمام آن را که بسیار هم زیاد بود بین سپاهیان خود که در جنگ حاضر بودند تقسیم نمودند. مردی که در جنگ شرکت نکرده بود تقاضا کرد که به او هم سهمی بدهند. امام (ع) سهم خود را به او بخشیدند)). اما در زمان ما به علت تغییر اوضاع و شرایط زمانه و تغییر شیوه تأمین امنیت مردم ، مدیریت اقتصادی و... دیگر نمی توان مثلا" سلاح های به دست آمده در جنگ مثل هواپیما، توپ ، تانک و... را یا منابع عظیمی را که از دشمن به دست می آید یا باز پس گرفته می شود و... را بین رزمندگان تقسیم نمود و مصلحت حکومت اسلامی نیز اقتضا نمی کند ولی باید حداقل به میزان سایر افراد جامعه امکانات پیشرفت و وسایل مورد نیاز این عزیزان را تأمین نمود.
3- یکی از اصول و استراتژی های حضرت علی (ع) در چگونگی اداره جامعه استفاده از اصل تشویق می باشد مثلا" حضرت در عهدنامه خود به مالک اشتر می فرماید:((همیشه سپاهیان را تشویق کن و کارهای مهمی را که انجام داده اند بر شمار، زیرا یادآوری کارهای نیک شجاعان سپاه را به حرکت بیشتر وادار می کند و آنان را که تنبلی می کنند به کار تشویق می شوند...)). در واقع ارائه خدمات به این عزیزان به نوعی تشویق سایر افراد جامعه برای خدمت و جانفشانی در راه حفظ حکومت و جامعه اسلامی و ایجاد نوعی روحیه و اطمینان که مردم و حکومت رشادت های آنها را ارج نهاده و در مواقع نیاز نیز دوباره با اطمینان و فراغت خاطر از آینده خانواده خود و... به میادین نبرد بشتابند. چنانچه این اقدامات در سایر کشورهای غیراسلامی نیز مانند ژاپن ، کشورهای غربی ، آمریکا و... انجام می شود، مقام کشته های خود را، رزمندگان و کسانی که در جنگ برای منافع و امنیت ملی خود شرکت کرده ارج می نهند، بودجه های کلان اختصاص می دهند. زندگی آنها و آینده شغلی و... آنها را تضمین نموده و روی تعهد و وفاداری آنها نسبت به کشورشان حساب کرده و در گزینش ها امتیاز قائل می شوند.
4- اما آنچه طلحه و زبیر طلب می کردند باج خواهی و زیاده طلبی بود. مثلا اگر امروزه، رزمنده ای بگوید چون من رزمنده بوده ام بدون این که شایستگی لازم را داشته باشم استاندار شوم یا بدون انتخاب و صلاحیت های لازم نماینده مجلس شوم. مسلما باید جلوی آن ایستاد. طلحه و زبیر به دلیل رانت هایی که از حکومت های پیشین به ویژه عثمان در اختیار داشتند و امکانات و ثروت و موقعیت ویژه ای به دست آورده بودند امام(ع) جلوی چنین زیاده خواهی ای ایستاد وگرنه در همان زمان هم به گواهی اسناد تاریخی امام(ع) برای اصحاب پیامبر(ص) و آنهایی که در جنگ های اولیه اسلام شرکت کرده بودند امتیازاتی قائل بود و این اقتضای عدالت است. اما باید توجه داشت که سیاست های غلط خلفای پیشین، برخی از صحابه را زیاده طلب کرده بود به گونه ای که برای خود حق ویژه قائل بودند.